Premier i lodowce

7 stycznia 2026 Wyłączono przez administrator

Donald Tusk dał ostatnio wyraz temu, jak bardzo zmiany klimatu wpływają na nasze życie. Tak, wiem. Za oknem śnieg (choć nie tak wiele jak w innych miastach Polski) i mróz. Który, zdaniem synoptyków, w najbliższym czasie ma potężnieć. Mimo tych, rzekomo oczywistych oznak, że w kwestii klimatu nic się nie zmienia a jego gwałtowne ocieplenie to “bajka”, przytoczę słowa Donalda Tuska.

Spór o Grenlandię: Donald Tusk o relacjach wewnątrz NATO

Premier: “Żaden członek Paktu Północnoatlantyckiego nie powinien grozić innemu członkowi”.

Słowa te padły w kontekście oświadczeń rządu USA o konieczności przejęcia kontroli nad Grenlandią. W razie, gdyby Dania opierała się przed jej oddaniem – nawet siłą.

Premier polskiego rządu w ten sposób o najważniejszym polskim sojuszniku? Gdyby kilka lat temu ktoś bawił się w takie dywagacje, na zasadzie “political fiction”, zostałby wyśmiany.

Wiem, co mówię, gdyż i mnie przed laty “zgaszono”, gdy w pewnym uczonym gronie wyraziłem obawę, że w Jugosławii dojdzie do wojny domowej. A nie minęły trzy lub cztery lata i kraj ten się rozpadł a konsekwencje tego rozpadu były straszne.

Przypomnę tu, że USA są nie tylko najważniejszym sojusznikiem Polski, lecz również najważniejszym sojusznikiem wspomnianej Danii. I, co za tym idzie, Grenlandii.

Arktyka i Kanada w sferze interesów USA: Nowa geopolityka lodu

Myślę, że w tym samym kontekście należy rozpatrywać słowa amerykańskiego prezydenta o przyłączeniu do USA Kanady – jako kolejnego stanu. Wcześniej, ta skuta lodem kraina, niespecjalnie interesowała Amerykanów.

A przecież kilkadziesiąt lat temu Grenlandia czy Kanada równie mocno powinny interesować Amerykanów – gdyby patrzeć na to przez pryzmat bezpieczeństwa narodowego (w odniesieniu do Grenlandii używa się przecież takiego właśnie argumentu). Kluczowe dla bezpieczeństwa USA te dwie krainy były zarówno podczas II wojny światowej, jak i przez dziesięciolecia zimnej wojny. Wtedy może nawet bardziej ze względu na zagrożenie atakiem rakiet balistycznych, wycelowanych w miasta amerykańskie przez ZSRR.

Wspomnijcie kryzys kubański. Świat stanął wówczas na progu wojny światowej, gdyż z ZSRR płynęły na Kubę elementy wyrzutni rakietowych.

Dlaczego Grenlandia się topi? Ocieplenie klimatu w liczbach

Ale Grenlandia się topi. Jej lodowce (podobnie jak lodowce w Alpach) stają się mniejsze i cieńsze. Pękają, wpadają do morza, odsłaniają ziemię. Sprawdziłem, jaka jest dziś temperatura na Grenlandii. W Polsce po kilka stopni poniżej zera a tam? W Nuuk 0 st. W Ilulissat +3. Podobnie w Upernavik. W Kullorsuaq +2. W Qaanaaq 0.

Co z tego wynika? Wczoraj odbyłem bardzo ciekawą rozmowę. Ze znajomym, który pracuje w branży budowlanej. Mówił mi, że w ostatnich latach na budowach nie przerywano prac nawet w zimie. Temperatury bowiem pozwalały na ich prowadzenie.

Pamiętam, jakim cholernym wyzwaniem była kiedyś wymiana spalonej żarówki w lampie samochodu na mrozie. A co dopiero przykręcenie jakiejś śruby. Nie mówiąc o odkręceniu śruby – parę razy musiałem wymienić koło w aucie na zapasowe. Pewnie niektórzy z was pamiętają tę bezradność, gdy auto stoi na poboczu, zapas wyjęty z bagażnika, tylko co z tego, skoro w kole z dziurą śruby się nie chcą ruszyć, ponieważ się “zapiekły”.

Surowce naturalne i biznes: Dlaczego Arktyka staje się opłacalna

Arktyka, w tym właśnie Grenlandia, czy wspomniana Kanada, mają ogromne zasoby złóż naturalnych. Eksploatowano ich niewielką ilość. Ze względu na surowość klimatu po części było to niemożliwe, a po części ekonomicznie nieopłacalne.

Ale, gdy klimat się ociepla, łatwiej prowadzić prace budowlane. Łatwiej wywiercić dziurę w ziemi. To, co skrywa, odkryć koparką. Załadować na ciężarówki. Wszystko jest łatwiej robić.

A łatwiej znaczy taniej. Biznesmeni znad Potomaku, Missisipi i Missouri zapewne nie byliby zainteresowani lodową pustynią. Ale skoro lodowe pustynie znikają, to grzechem byłoby nie zagospodarować tego, co odsłonią.

Migracje i konflikty zbrojne: Globalne skutki zmian klimatycznych

Zmiany klimatu mają też wiele innych konsekwencji. Nie byłoby takiej ogromnej powodzi uciekinierów, próbujących przedostać się z Afryki do Europy, gdyby nie one. Nie byłoby w Europie uchodźców syryjskich. Nie byłoby bowiem w Syrii wojny. Ale kolejne susze spowodowały tam wielką biedę i w konsekwencji wzrost postaw radykalnych.

Pewnie też inaczej radziłaby sobie Rosja w Ukrainie, gdyby zimy pierwszych lat wojny były bardziej surowe. O tym ostatnio napisał kanclerz Friedrich Mertz w liście do partii koalicji rządzącej. Poinformował o sytuacji na Ukrainie, gdzie konsekwentne uderzenia Rosji w infrastrukturę energetyczną sprawiają, że miliony ludzi godzinami i dniami pozbawione są prądu i ogrzewania.

Mateusz Cieślak

***

WAŻNY TEMAT

Sprawdzam kontrakt na 420 mln zł.