170 tysięcy złotych „na rękę” i urlopy zamiast fedrowania. W Polskiej Grupie Górniczej ruszył program dobrowolnych odejść.

14 stycznia 2026 Wyłączono przez administrator

Polska Grupa Górnicza uruchomiła program osłon socjalnych dla górników, obejmujący jednorazowe odprawy w wysokości 170 tys. zł netto oraz wieloletnie urlopy górnicze. To efekt nowelizacji ustawy i odpowiedź na wieloletnie problemy ekonomiczne największej spółki wydobywczej w Polsce i Unii Europejskiej.

To jedna z najbardziej znaczących decyzji w polskim górnictwie od lat. Polska Grupa Górnicza rozpoczęła zbieranie zgłoszeń od pracowników, którzy rozważają dobrowolne odejście z pracy w zamian za bardzo wysoką odprawę lub wieloletnie urlopy pomostowe.

Ruszyło zbieranie zgłoszeń w kopalniach PGG

13 stycznia 2026 roku Polska Grupa Górnicza oficjalnie poinformowała o rozpoczęciu przyjmowania zgłoszeń od pracowników zainteresowanych skorzystaniem z instrumentów osłonowych. W kopalniach i innych jej zakładach uruchomiono punkty konsultacyjne, w których górnicy mogą składać wnioski o jednorazowe odprawy pieniężne, urlopy górnicze lub urlopy dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla.

To nie są przymusowe zwolnienia. Spółka podkreśla, że mówimy wyłącznie o dobrowolnych odejściach, uzależnionych od decyzji pracownika i zgody pracodawcy, z uwzględnieniem bezpieczeństwa i ciągłości pracy kopalń.

170 tysięcy złotych netto albo kilka lat urlopu

Największe wrażenie budzi wysokość jednorazowej odprawy pieniężnej. Górnik, który zdecyduje się odejść z pracy i spełni warunki ustawowe, może otrzymać 170 tys. zł netto (na rękę). To kwota znacznie wyższa niż wcześniejsze odprawy przewidziane w obowiązujących dotąd przepisach.

Alternatywą są urlopy pomostowe: pięcioletnie urlopy górnicze dla pracowników dołowych oraz czteroletnie urlopy dla pracowników przeróbki mechanicznej węgla. W czasie urlopu pracownik otrzymuje 80 proc. wynagrodzenia, bez obowiązku świadczenia pracy.

To nie zaskoczenie. Górnicy sygnalizowali gotowość już wcześniej

Dzisiejsze działania PGG nie wzięły się znikąd. Już w 2024 roku spółka przeprowadziła szeroką ankietę wśród załogi. Ponad 13 tysięcy pracowników, czyli ponad jedna trzecia całego zatrudnienia deklarowała gotowość odejścia z branży, jeśli warunki będą godne.

W kolejnych miesiącach, w 2025 roku, PGG potwierdziła te nastroje. Ponad 1200 pracowników wprost zadeklarowało chęć skorzystania z jednorazowej odprawy pieniężnej. Zainteresowanie wyrażali pracownicy wszystkich kopalń i zakładów spółki – zarówno pracownicy dołowi, jak i powierzchniowi.

Największa spółka węglowa w Europie pod presją realiów

Polska Grupa Górnicza to największy producent węgla kamiennego w Polsce i całej Unii Europejskiej. Wydobywa głównie węgiel energetyczny – surowiec, który przez dekady napędzał elektrownie i system ciepłowniczy kraju. Dziś jednak jego wydobycie staje się coraz droższe, a konkurencja ze strony tańszego węgla z innych kontynentów jest bezlitosna.

Polskie kopalnie fedrują coraz głębiej, przy rosnących kosztach pracy, energii i bezpieczeństwa. Tymczasem na świecie funkcjonują kopalnie mające odkrywkowe złoża, gdzie węgiel wydobywa się nieporównywalnie taniej – koparką. To fundamentalna różnica, wpływająca na końcową cenę węgla.

Historia pokazuje, że „trwała nierentowność” bywa mitem

Czy chodzi tylko o to, że na innych kontynentach węgiel uzyskuje się bez tak kosztownych nakładów? Nie bez znaczenia są też doświadczenia z przeszłości. Kopalnia Silesia, na początku tego wieku sprzedana jako rzekomo trwale nierentowna, przez kolejne ćwierćwiecze funkcjonowała w rękach prywatnych właścicieli. Z kolei prywatna kopalnia Siltech w Zabrzu aż do ubiegłego roku przez lata potrafiła zarabiać na węglu energetycznym. Zakończyła działalność ze względu na wyczerpanie złoża.

To pokazuje, że oprócz geologii i kosztów ogromne znaczenie ma także sposób zarządzania, elastyczność i model biznesowy. W przypadku PGG skala, struktura i obciążenia historyczne sprawiają jednak, że proces transformacji musi być prowadzony inaczej – stopniowo i z osłonami społecznymi.

Transformacja bez przymusu, ale z decyzjami

Nowelizacja ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego, która weszła w życie 1 stycznia 2026 roku, otworzyła drogę do uruchomienia programu dobrowolnych odejść. Celem jest zmniejszanie zatrudnienia bez przymusu, konfliktów i nagłych zwolnień.

Dla wielu górników to być może najtrudniejsza decyzja w życiu zawodowym. Ale dla całego sektora – to jeden z kluczowych elementów uporządkowanej transformacji, która i tak jest nieunikniona.

***

WAŻNY TEMAT

Sprawdzam kontrakt na 420 mln zł.