Czy zbliżamy się do gospodarczego kryzysu?

7 sierpnia 2025 Wyłączono przez administrator

Rekordowa liczba niewypłacalnych firm w Polsce.

***

Niewypłacalność firm w Polsce 2025 – dane alarmujące

Z najnowszego raportu firmy Coface wynika, że w pierwszej połowie 2025 roku w Polsce ogłoszono aż 3745 przypadków niewypłacalności firm. To wzrost aż o 17,7 proc. w porównaniu do analogicznego okresu w 2024 roku. Co więcej, do końca czerwca upadło więcej firm niż w całym 2022 roku. Takie dane trudno uznać za przypadek – to sygnał, że polska gospodarka, mimo pozornej stabilności, znalazła się w punkcie ostrzegawczym.

Które branże ucierpiały najbardziej?

Najwięcej niewypłacalności odnotowano w sektorze usług (28% wszystkich przypadków), następnie w handlu (20%) oraz w budownictwie (17%). Szczególnie niepokojące są dane z branży budowlanej – wzrost liczby postępowań o niemal 30 proc. wskazuje na poważne osłabienie sektora, który w przeszłości był barometrem koniunktury.

Z drugiej strony jedynym obszarem, który odnotował spadek niewypłacalności, było rolnictwo – branża, która zazwyczaj jako pierwsza odczuwa wahania na rynku, tym razem okazała się bardziej odporna.

Przedsiębiorcy duszeni przez koszty

Choć wskaźniki makroekonomiczne, takie jak wzrost PKB czy inflacja konsumencka, mogą napawać optymizmem, rzeczywistość firm – zwłaszcza małych – jest znacznie trudniejsza. Ekonomiści Coface wskazują na coraz większy udział kosztów osobowych w strukturze wydatków firm. W praktyce oznacza to, że rosnące płace – w tym regularnie podnoszona płaca minimalna – stają się dla wielu przedsiębiorców trudne do udźwignięcia.

Zaś naszym zdaniem, dodatkowym ciosem dla firm, są składki ZUS, które w przypadku mikroprzedsiębiorstw często przekraczają realne możliwości budżetowe. Dla samozatrudnionych i właścicieli jednoosobowych firm comiesięczny przelew do ZUS-u to nie obowiązek, lecz ciężar, który często popycha ich ku zawieszeniu lub zamknięciu działalności.

Polska zazdrością Czech, ale czy na pewno?

O sytuacji polskich wynagrodzeń piszą z podziwem nawet czeskie media. Dziennik “Hospodářské noviny” zauważa, że polska płaca minimalna wzrosła aż o 37 proc. w ciągu pięciu lat i jest dziś o około jedną trzecią wyższa niż w Czechach. Dla wielu Czechów to powód do niepokoju, ale z perspektywy polskich przedsiębiorców niekoniecznie jest się z czego cieszyć. Gwałtowny wzrost kosztów osobowych, przy stagnacji zysków i gigantycznym wzroście kosztów (prąd czy gaz), doprowadza firmy do granic wytrzymałości.

Jak zauważają eksperci Coface, inflacja producencka utrzymuje się na zerowym poziomie, a ceny detaliczne nie pozwalają firmom na odzyskanie poniesionych kosztów. Do tego dochodzi duża niepewność gospodarcza, wysokie stopy procentowe i wzrost cen energii, napędzany m.in. konfliktem na Bliskim Wschodzie.

Kreatywna destrukcja czy po prostu zapaść?

Z danych wynika, że aż 94 proc. postępowań w pierwszej połowie roku dotyczyło restrukturyzacji, a nie likwidacji firm. Eksperci nazywają to „kreatywną destrukcją” – czyli oczyszczaniem rynku z mniej efektywnych podmiotów i próbą ich naprawy zamiast zamykania. Jednak, jak zauważa dr Mateusz Dadej z Coface, tak wysoka liczba restrukturyzacji może być też objawem desperackich prób przetrwania w coraz trudniejszych warunkach.

Czy druga połowa roku przyniesie poprawę?

Prognozy na drugą połowę 2025 roku są ostrożnie optymistyczne – oczekiwane obniżki stóp procentowych mogą poprawić dostęp do finansowania, a ewentualne porozumienia handlowe na linii UE-USA przyniosą większą przewidywalność. Jednak realne efekty tych zmian nie będą natychmiastowe.

Eksperci przewidują, że łącznie w całym 2025 roku liczba niewypłacalnych firm może przekroczyć 6000. I choć teoretycznie „słabe ogniwa” w gospodarce powinny być eliminowane, nie sposób nie zauważyć, że w Polsce upadają także firmy zdrowe, tylko że przeciążone – kosztami, presją regulacyjną, brakiem stabilnych zamówień i rosnącymi oczekiwaniami płacowymi.

Coface – źródło danych i analizy

Autorem, z którego korzystamy, raportu jest firma Coface – światowy lider w dziedzinie ubezpieczeń należności, obecny w Polsce od 1992 roku. Coface działa w 100 krajach, obsługuje 50 tys. klientów i regularnie publikuje dane o stanie gospodarki, w tym oceny ryzyka dla 162 państw. To właśnie raport tej firmy stanowi podstawę przedstawionych powyżej analiz.

*** *** ***

Ważny temat: