Spółki górnicze mówią.

3 lipca 2025 Wyłączono przez administrator

Analiza odpowiedzi przesłanych nam z Polskiej Grupy Górniczej oraz z Południowego Koncernu Węglowego prowadzi do bardzo ciekawych wniosków.

***

Historyczny kontrakt PKW za 430 milionów złotych

Zacznijmy od tego, że Południowy Koncern Węglowy (PKW) pod koniec ubiegłego roku dokonał historycznego ruchu. Nigdy dotąd nie podpisano tam kontraktu o takiej wartości na dostawę jakiegoś urządzenia.

Chodzi o kompleks ścianowy, za który PKW zapłaci 430 milionów złotych. To w sytuacji, gdy górnictwo węglowe przeżywa trudne chwile, gdy każdy grosz się liczy.

Nic więc dziwnego, że pytamy o tę sprawę. To bardzo dużo pieniędzy i trzeba mieć absolutną pewność, że są wydawane właściwie.

Dlatego do tematu będziemy na pewno wracać. Zresztą dzisiaj (3 lipca) wysłaliśmy kolejne pytania dotyczące tej kwestii.

Łukasz Deja – z PKW do PGG

Sprawa kompleksu ścianowego zamówionego dla kopalni Janina to nie jest tylko sprawa PKW. Wszak działo się to wówczas, gdy prezesem PKW był Łukasz Deja.

Dzisiaj jest on prezesem Polskiej Grupy Górniczej (PGG). A w jakiej sytuacji jest ta największa w Unii Europejskiej spółka wydobywająca węgiel kamienny – to nie jest żadna tajemnica, że w fatalnej.

Można więc rzec, że prezes Deja pełni rolę lekarza. Może nawet kardiochirurga ratującego PGG przed zawałem.

Dobrze byłoby więc wiedzieć, jakie doświadczenie za sobą ma ten kardiochirurg. Ile operacji wykonał? Ilu pacjentów wyleczył? Ilu z nich znowu jeździ na rowerze albo pływa?

To obrazowe porównanie wydaje nam się bardzo uzasadnione. PGG to potężny pracodawca. Od kondycji tej spółki zależy los wielu tysięcy rodzin.

A przecież trzeba pamiętać również i o tym, że w ostatnich latach PGG regularnie była zasilana rządowymi dotacjami. A rząd i politycy nie mają własnych pieniędzy. To były pieniądze nas wszystkich – wpłacane w ramach podatków.

Gdyby nie trafiły do PGG, to posłużyłyby do budowy kolejnych dróg, szpitali albo do zapewnienia naszym dzielnym żołnierzom sprzętu do obrony kraju. To tylko kilka przykładów, w jaki sposób pieniądze te mogłyby zostać wydane.

Przebieg realizacji kontraktu z PKW

Dziś chcemy omówić odpowiedzi na wysłane nam w ostatnim czasie pytania przez PKW oraz PGG. Zacznijmy od tej pierwszej spółki, która – przypomnijmy – za czasów Łukasza Dei postanowiła wydać 430 milionów złotych na kompleks ścianowy dla kopalni Janina.

Wydaje nam się, że ani pytania, ani odpowiedzi nie wymagają dodatkowego komentarza. Pierwsze pytanie dotyczyło tego, jak przebiega realizacja kontraktu dotyczącego nowej obudowy ścianowej dla kopalni Janina. Przytaczamy odpowiedź: „Realizacja kontraktu przebiega terminowo. Aktualnie jesteśmy na etapie odbiorów cząstkowych poszczególnych elementów kompleksu ścianowego”.

Odpowiedź ta każe zadać kolejne pytania – już bardziej konkretne. Wysłaliśmy je dzisiaj.

Podobnie rzecz się ma z odpowiedzią na pytanie o to, kiedy zaplanowano testy wydajności nowego kompleksu ścianowego. Odpowiedź brzmi: „Test wydajności – w naszym przypadku nazywany testem funkcjonalności – odbędzie się po wykonaniu odbioru kompleksu ścianowego na dole kopalni, w okresie próbnym i eksploatacji wstępnej”.

I ta druga odpowiedź również wymaga zadania kolejnych pytań. Z odpowiedzi wynika bowiem to, że test wydajności będzie wykonany już po odbiorze urządzenia – a jako osoby nie posiadające wiedzy fachowej nie wiemy czy to normalna praktyka. Z niecierpliwością czekamy więc na odpowiedź na te nasze dzisiejsze pytania uzupełniające.

Jak na pytania odpowiedziała Polska Grupa Górnicza?

Równolegle do analizy odpowiedzi PKW przyjrzeliśmy się stanowisku Polskiej Grupy Górniczej. Przesłane nam odpowiedzi są istotne, choć wymagają osobnego rozwinięcia, którego podejmiemy się w kolejnej publikacji.

Inwestycje PGG – brak nowych ogłoszeń o zakupie kompleksu

PGG poinformowała, że obecnie nie prowadzi procedury zakupu nowego kompleksu ścianowego. Zapewnia jednak, że wszystkie postępowania przetargowe – również archiwalne – są dostępne publicznie na stronie internetowej spółki.

Plan oszczędnościowy i monitoring wydatków

Od 2022 roku PGG objęta jest Nowym Systemem Wsparcia. Spółka otrzymuje dotacje budżetowe na redukcję wydobycia i musi wykazać się racjonalnym planowaniem wydatków inwestycyjnych. Każdy projekt inwestycyjny jest oceniany i zatwierdzany przez resort przemysłu.

W 2024 roku PGG wdrożyła własny doraźny program oszczędnościowy, który pozwolił obniżyć roczne wydatki OPEX i CAPEX łącznie o około miliard złotych. W perspektywie kilkuletniej – do 2029 roku – planowane są dalsze oszczędności sięgające 2,9 miliarda złotych.

Transparentność, kontrole i brak konkretów

PGG zapewnia, że każda potrzeba inwestycyjna jest dokładnie analizowana przez służby merytoryczne. Wszystkie działania – w tym kontrole finansowe i inwestycyjne – mają charakter systemowy i są prowadzone zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z 27 października 2023 roku.

W odpowiedzi na pytania o konkretne inwestycje, spółka nie wskazała żadnej kopalni, w której planowany byłby zakup kompleksu ścianowego. Nie wskazano też konkretnych działań dotyczących np. odmetanowywania czy przygotowania składów węglowych. Wskazano jedynie, że wszelkie informacje dostępne są na stronie przetargowej.

Wszystko to wskazuje, że temat planów inwestycyjnych PGG oraz efektywności wydawania publicznych środków wymaga dalszej, pogłębionej analizy. I do tej analizy wkrótce wrócimy.

***

Zapraszamy was na stronę iboma.media. Tylko ciekawe i ważne treści.